Een persluchtcentrale is het geheel van machines dat de perslucht van een site produceert: compressoren, ketels, drogers, filters en het systeem dat ze stuurt. Zodra het verbruik groter is dan wat één compressor aankan, of zodra een uitval van de perslucht de productie stillegt, rijst de vraag: één grote machine of meerdere kleinere? Deze gids geeft de methode om de centrale te kiezen en te organiseren.
Eén grote machine of meerdere compressoren?
Eén machine kost minder bij aankoop en neemt minder plaats in. Maar valt ze stil, door een storing of gewoon voor onderhoud, dan heeft de fabriek geen perslucht. En als het verbruik sterk schommelt, draait ze een deel van de tijd ver van haar ideale werkpunt.
Meerdere compressoren kosten iets meer om te installeren, maar bieden:
- Continuïteit: staat één machine stil, dan draaien de andere verder.
- Meer efficiëntie: alleen het nodige aantal machines wordt gestart.
- Flexibiliteit: de centrale kan meegroeien met de fabriek door een machine toe te voegen.
In de praktijk is een centrale van twee of meer machines bijna altijd de juiste keuze zodra perslucht onmisbaar is voor de productie.
Variabel en vast toerental combineren
De meest gebruikte configuratie in de industrie combineert:
- Een compressor met variabel toerental, die de schommelingen van het verbruik volgt. Hij dekt het deel dat in de loop van de dag verandert.
- Een of meer compressoren voor de basislast, het verbruik dat altijd aanwezig is.
De compressor met variabel toerental moet groot genoeg zijn om het verschil tussen twee trappen te overbruggen, anders ontstaan er „gaten” in de regeling: de variabele machine draait op vol vermogen of op het minimum, en de basismachines starten en stoppen te vaak. De series S en K van AIRSTAHL hebben een variabel toerental. Voor de verschillende regelwijzen, zie regeling last/nullast en variabel toerental.
De centrale sturen: de gemeenschappelijke sturing
Zonder gemeenschappelijke sturing reageert elke compressor op zichzelf op de druk: de drukbanden overlappen, de machines lossen elkaar slecht af en de netdruk stijgt meer dan nodig. Een gemeenschappelijke sturing (ook sequencer of centrale regelaar genoemd):
- Start en stopt de machines volgens de werkelijke vraag, met één drukband voor de hele centrale.
- Geeft voorrang aan de compressor met variabel toerental om de schommelingen te volgen.
- Laat de machines om beurten draaien om draaiuren en slijtage te verdelen.
- Maakt een lagere ingestelde druk mogelijk, omdat de centrale beter reageert. Elke bar minder ziet u terug op de elektriciteitsfactuur (zie energiekost van een compressor).
De reserve plannen: de regel N+1
De meest gebruikte regel is N+1: de centrale heeft één machine meer dan nodig om de piek te dekken. Valt een machine uit, dan dekken de andere het verbruik nog steeds.
Er bestaan twee varianten als een volledige reservemachine te duur lijkt:
- Een reserve die alleen het vitale debiet dekt, de lucht zonder welke de lijn stilvalt.
- Een vooraf voorbereide huuroplossing, met de aansluiting al voorzien op de collector.
De keuze tussen die opties staat in ons artikel heeft een fabriek een reservecompressor nodig?.
Een rekenvoorbeeld
Een fabriek meet haar verbruik gedurende een week: ongeveer 2.000 l/min basislast, pieken tot 5.000 l/min, in twee ploegen.
- Optie 1, één machine gedimensioneerd op de piek: geen reserve, en een machine die een groot deel van de tijd op lage last draait.
- Optie 2, een centrale van drie machines van elk ongeveer 2.500 l/min, waarvan één met variabel toerental: twee machines dekken de piek, de derde dient als reserve (N+1). 's Nachts en in rustige uren draait één machine.
Onder onze online modellen geeft een machine als de S 220 PM (3.200 l/min) de grootteorde van een machine van dat formaat. Daarboven worden onze industriële compressoren van 30 tot 132 kW op offerte gedimensioneerd. De cijfers in dit voorbeeld zijn indicatief: alleen een meting van uw verbruik laat toe te kiezen.
Ketels en luchtbehandeling in een centrale
- De ketel vangt pieken op en geeft de sturing tijd om een machine te starten. Zie een persluchtketel dimensioneren.
- Drogers en filters worden gedimensioneerd op het totale debiet van de centrale. Met meerdere drogers kan er één worden afgesloten voor onderhoud zonder de perslucht te onderbreken.
- Afsluitkranen op elk element maken het mogelijk aan één machine te werken zonder de fabriek stil te leggen.
Veelgemaakte fouten
- Een compressor bijplaatsen omdat „er te weinig lucht is” zonder lekken te zoeken: een deel van de geproduceerde lucht gaat vaak verloren in het net. Zie onze lekdetectie.
- Overlappende drukbanden tussen machines zonder gemeenschappelijke sturing.
- Een te kleine compressor met variabel toerental, die het verschil tussen twee machines niet overbrugt.
- De ventilatie vergeten bij het bijplaatsen van een machine in dezelfde ruimte: zie compressorruimte.
Wilt u uw centrale herbekijken of een nieuwe bouwen? Onze technici meten uw verbruik tijdens een persluchtaudit, daarna stellen wij de juiste configuratie voor.
Volgens uw vak: Industriële compressor voor industrie en productie, Compressor voor recyclage en sorteercentra, Compressor voor drukkerij en verpakking.