Bevriest de perslucht in de winter in uw stal, dan blijft er water in de lucht dat condenseert waar de leiding door de kou loopt. Een koeldroger, zoals de droger die in de K 75 ingebouwd is, geeft een drukdauwpunt van enkele graden boven nul: dat volstaat zolang het hele net vorstvrij blijft. Zodra een leiding door een open stal loopt of buiten naar een poort gaat, hebt u een adsorptiedroger nodig, waarvan het drukdauwpunt ruim onder nul zakt.
De keuze van de compressor voor het hele bedrijf komt aan bod op onze pagina over de compressor voor melkveebedrijf en melkrobot. Hier behandelen we het water en de kou.
Waar komt het water in de perslucht vandaan?
De compressor zuigt de lucht van de boerderij aan, met haar vocht. Een stal is een vochtige plek: de adem van de dieren, het reinigen, de mest. Door de lucht samen te persen, concentreert de compressor dat water in een kleiner volume. Zolang de lucht warm is, blijft het water damp. Zodra ze afkoelt, in de luchtketel en daarna in de leidingen, condenseert het.
Een grootteorde: een compressor die dag en nacht ongeveer 1 m³/min levert, kan bij warm en vochtig weer meer dan 10 liter water per dag produceren, in de winter minder. Onze rekentool voor de hoeveelheid condensaat geeft het cijfer volgens uw debiet, de temperatuur en de vochtigheid.
Dat water heeft drie gevolgen voor een melkrobot:
- Het slijt de ventielen en de cilinders van de arm en de poorten, die gaan vastlopen en lekken.
- Het voert roest en slib mee uit de stalen leidingen naar de robot.
- Het bevriest in de leidingen en de cilinders die aan de kou blootstaan. Een leiding vol ijs legt de robot stil zoals een defecte compressor.
Het drukdauwpunt, de enige waarde die telt
Het drukdauwpunt is de temperatuur waarbij het water dat nog in de lucht zit opnieuw verschijnt. Lucht met een drukdauwpunt van +3 °C blijft droog zolang ze niet onder +3 °C zakt. De regel: vertrek van het koudste punt van het net en kies een drukdauwpunt dat duidelijk lager ligt. Onze gids over het drukdauwpunt legt het begrip in detail uit.
Koeldroger of adsorptiedroger: de methode stap voor stap
Stap 1, teken het net. Van de compressor naar de robot, en daarna naar elke selectiepoort, automatische poort of mestschuif. Noteer waar elke leiding loopt.
Stap 2, zoek het koudste punt. De robotruimte is meestal getemperd. Maar een leiding langs de gevelbekleding van een open stal, een poortcilinder aan de buitenkant of een afdaling naar de wachtruimte kan in de winter verschillende dagen onder nul zitten.
Stap 3, kies de droger.
| Koudste punt van het net | Aanbevolen droger |
|---|---|
| Altijd boven +5 °C (technische ruimte, verwarmde robotruimte) | Koeldroger, ingebouwd in de K-serie |
| Af en toe rond 0 °C | Koeldroger, geïsoleerde leidingen, condensaftappers op de laagste punten |
| Onder 0 °C (open stal, buitenleiding) | Adsorptiedroger, met filtratie ervoor |
Een koeldroger kan niet onder 0 °C gaan: het water zou in zijn warmtewisselaar bevriezen. Alleen een adsorptiedroger geeft een negatief drukdauwpunt.
Stap 4, tel de regeneratielucht erbij. Een adsorptiedroger gebruikt een deel van de gedroogde lucht om zijn droogmiddel te regenereren. Het datablad van de droger vermeldt dat aandeel. Tel het op bij de behoefte.
Voorbeeld voor twee robots (indicatieve waarden): 700 l/min behoefte, 1.050 l/min met de marges van 25 % veiligheid en 20 % uitbreiding, zoals in onze configurator. Neemt de adsorptiedroger zo'n 15 % van de lucht om te regenereren, dan moet de compressor ongeveer 1.050 × 1,15 = 1.208 l/min leveren. De K 75, met zijn 1.100 l/min bij 8 bar, volstaat dan niet meer. De K 110 (1,7 m³/min) dekt die behoefte. Dat percentage is maar een voorbeeld: neem het percentage uit het datablad van uw droger.
Alleen de koude tak drogen
Vaak staat maar een klein deel van het net bloot aan vorst: de leiding naar twee selectiepoorten of naar een mestschuif. In plaats van alle lucht door adsorptie te drogen, kunt u de koeldroger van de compressor voor de robot houden en een kleine adsorptiedroger alleen op de koude tak plaatsen. Het te drogen debiet is dan klein, en de regeneratielucht ook. Onze technici bestuderen die opstelling met u, ook achter een 4-in-1 die de lucht al een eerste keer droogt.
Met een losse compressor zoals de S 75 kiest u de droger apart: een koeldroger gedimensioneerd op het vermogen, of een adsorptiedroger voor een blootgesteld net.
Leidingen aanleggen die niet bevriezen
- Helling en laagste punten. Geef de leidingen een lichte helling naar een laagste punt met een condensaftapper, en sluit de afdalingen naar de toestellen aan op de bovenkant van de hoofdleiding.
- Automatische condensaftappers. Een automatische condensaftapper op de luchtketel, aan de uitgang van de droger en op elk laagste punt. Een aftapper die in de kou staat, moet zelf ook tegen vorst beschermd worden.
- Zo weinig mogelijk lengte in de kou. Laat de leidingen door getemperde zones lopen en beperk de stukken in de stal.
- Isolatie. Een geïsoleerde leiding vertraagt het afkoelen, maar voorkomt bevriezing bij strenge vorst niet. Ze vult de droger aan, ze vervangt hem niet.
Ons artikel over water in perslucht beschrijft het aftappen en het verwerken van condensaat in detail.
De luchtkwaliteit voor de robot
Onze compressoren zijn oliegesmeerd. De meegevoerde olie wordt tegengehouden door de filtratie aan de uitgang, en de K-serie levert gedroogde en gefilterde lucht die geschikt is voor de cilinders en de kleppen van de robot. Raakt de lucht de tepelbekers, het melkcircuit of de binnenkant van de melkslangen, voeg dan fijnfilters en een actievekoolfilter toe aan het gebruikspunt. De luchtklasse die u volgens ISO 8573-1 nastreeft, legt u vast met onze technici en de installateur van de robot.
Het condensaat van een boerderij
Het condensaat bevat olie. Stuur het niet naar de mestput en niet mee met het spoelwater van de melkinstallatie. Vang het op met een water-olieafscheider en laat het verwerken.
Om te weten welke compressor en welke droger bij uw net passen, voert u uw uitrusting in de configurator in en stuurt u ons een eenvoudig plan van de leidingen met een offerteaanvraag.
Volgens uw vak: Compressor voor melkveebedrijf en melkrobot.