Een verstuiver voor eigeel of lossingsmiddel verbruikt zo'n 50 tot 150 l/min, afhankelijk van het mondstuk, bij een druk die aan het pistool meestal tussen 2 en 4 bar ligt. Twee spuitposten en de rest van een bakruimte draaien zonder moeite op een 4-in-1-schroefcompressor van 7,5 kW zoals de K 75, die 1,1 m³/min bij 8 bar levert. Het delicate punt is niet het debiet, maar de zuiverheid van de lucht: ze draagt het product tot op het deeg of in de bakvorm, en wordt zo dicht mogelijk bij het pistool gefilterd.
De luchtbehoefte van de hele bakkerij komt aan bod op onze pagina over de compressor voor bakkerij en patisserie. Hier staan we stil bij het verstuiven.
Waarvoor dient perslucht bij het bestrijken en ontvormen?
In bakkerij en koffiekoekenproductie komt u drie manieren van verstuiven tegen:
- het bekerpistool, verwant aan een lagedrukverfpistool: de lucht vernevelt het eigeel of de olie en spuit het op de stukken;
- de verstuiver met drukvat, waarbij de lucht de vloeistof naar een mondstuk duwt;
- de spuitbalk boven een band of een vormeninvetmachine, met meerdere mondstukken die door magneetventielen gestuurd worden.
In alle drie de gevallen raakt de lucht het verstoven product, en daarna het deeg of de bakvorm. Het is dus een post met onrechtstreeks contact met het product, die meer vraagt dan de lucht van de cilinders.
Wat het product betreft, is eigeel kwetsbaar: het wordt koel bewaard en mag niet lauw in de beker blijven staan. Het lossingsmiddel is vaak een olie of een emulsie: de nevel ervan zet zich overal rond de post af.
Welk debiet en welke druk voor een verstuiver?
De waarden hieronder liggen in de orde van wat men in de praktijk tegenkomt, indicatief; de handleiding van de verstuiver is bepalend.
| Verstuiver | Verbruik | Druk aan het pistool |
|---|---|---|
| Bekerpistool voor eigeel, lage druk | 50 tot 120 l/min | 1,5 tot 3 bar |
| Handverstuiver voor lossingsmiddel | 60 tot 150 l/min | 2 tot 4 bar |
| Spuitbalk voor lossingsmiddel, per mondstuk | 20 tot 50 l/min | 2 tot 4 bar |
De druk van de compressor, ingesteld rond 7 tot 8 bar, ligt ruim boven die van het pistool. Een drukregelaar met manometer, vlak vóór de verstuiver geplaatst, brengt de druk terug naar de waarde uit de handleiding. Meer druk doet het niet beter: de nevel waait naast de bakplaten, u verbruikt meer product en de vloer wordt vettig.
De berekening stap voor stap, voor twee spuitposten
Voorbeeld van een bakkerij met koffiekoeken die met de hand eigeel aanbrengt en haar vormen op een kleine spuitbalk invet (indicatieve waarden):
- Pistool voor eigeel: 80 l/min.
- Spuitbalk voor lossingsmiddel met 4 mondstukken: 4 × 30 = 120 l/min.
- Cilinders van deegverdeler en opmaakmachine: 60 l/min.
- Zakkenvulmachine: 60 l/min.
- Totaal: 80 + 120 + 60 + 60 = 320 l/min.
- Veiligheidsmarge van 25 %: 320 × 1,25 = 400 l/min.
- Uitbreidingsmarge van 20 %: 400 × 1,2 = 480 l/min.
De K 75 levert 1.100 l/min bij 8 bar: hij dekt die behoefte met een ruime reserve. Een lijn voor koffiekoeken met meerdere spuitbalken en een automatische uitrolmachine kan de K 110 vragen, 1,7 m³/min bij 8 bar. Verstuiven is continu verbruik zolang het pistool open staat: tel het voor 100 % mee, niet voor de helft zoals een blaaspistool.
Welke filtratie voor de lucht van het eigeel?
Onze compressoren zijn oliegesmeerd. Op de K-serie halen de ingebouwde koeldroger en filtratie het grootste deel van het water, de deeltjes en de olieaerosols eruit. Voor lucht die het deeg raakt, voegt u aan de post een trap toe:
- een coalescerend fijnfilter, dat fijne druppeltjes olie en water tegenhoudt;
- een actievekoolfilter daarachter, dat oliedampen en geuren vasthoudt;
- de drukregelaar na de filters, vlak vóór het pistool.
De fijnfilters kiest u voor minstens het debiet van de post, marge inbegrepen: een te klein filter doet de druk aan het pistool zakken. De luchtklasse die u volgens ISO 8573-1 nastreeft, legt u vast met onze technici en de fabrikant van de verstuiver. Ons artikel perslucht in contact met deeg: welke filtratie beschrijft de methode, en ons artikel over fijnfilters legt de rol van elk element uit.
De valkuilen van het verstuiven in de bakkerij
- De olienevel. Verstoven lossingsmiddel valt neer op de vloer, de machines en de muren. Verstuif in een aparte zone, stel de druk zo nauwkeurig mogelijk in en voorzie een afzuiging als de spuitbalk lang draait. Een vettige vloer is een gladde vloer.
- Het verstopte mondstuk. Te dik eigeel of te koude olie verstopt het mondstuk: men drijft de druk op om dat te compenseren, en de straal wordt onregelmatig. Reinig het pistool na elke productie, volgens de handleiding.
- Water in de lucht. Vochtige lucht spuwt druppels die vlekken maken in het eigeel. De koeldroger van de K-serie lost dat op; op een losse compressor moet u er een toevoegen. Onze gids over het drukdauwpunt legt uit waarom.
- De vergeten filter. Een verzadigd filterelement beschermt het product niet meer. Noteer de vervaldatum en vervang het op de datum die de fabrikant voorschrijft.
- Eén slang voor alles. Sluit de verstuiver niet aan op de slang waarmee u stof wegblaast of een band van een transpallet oppompt: die brengt vuil in het pistool. Gebruik een propere slang die alleen voor die post dient.
- Het blaaspistool om te drogen. Droog een bebloemde bakplaat of een vorm niet met het blaaspistool: de bloem stuift op en vormt een brandbare wolk.
De techniek van een lagedrukpistool ligt dicht bij die van het verfspuiten: ons artikel over het HVLP-spuitpistool legt uit hoe u het verbruik van zo'n pistool leest.
Voer uw posten in de configurator in, of stuur ons de handleiding van uw verstuiver met een offerteaanvraag: samen met u dimensioneren we de compressor en de filtratie van de post.
Volgens uw vak: Compressor voor bakkerij, patisserie en koffiekoeken.